Trang nhất » Tin tức sự kiện » Khoa học & công nghệ

Khoa học công nghệ chú trọng công tác nghiên cứu, bảo tồn nguồn gen cây trồng, vật nuôi đặc sản

Chủ nhật - 16/05/2021 23:54
Xác định công tác nghiên cứu, bảo tồn nguồn gen là một trong những nhiệm vụ quan trọng trong công tác nghiên cứu khoa học và công nghệ, góp phần bảo tồn, khai thác và phát triển nguồn gen có chất lượng tại địa phương, Sở Khoa học và Công nghệ đã chủ trì, phối hợp với các đơn vị có liên quan tham mưu UBND tỉnh ưu tiên xem xét, triển khai thực hiện các nhiệm vụ phục vụ công tác nghiên cứu và bảo tồn nguồn gen các cây trồng, vật nuôi đặc sản, có giá trị kinh tế tại địa phương.
Ngành KH&CN đã hỗ trợ nghiên cứu, bảo tồn thành công một số nguồn gen cây trồng của tỉnh

Ngành KH&CN đã hỗ trợ nghiên cứu, bảo tồn thành công một số nguồn gen cây trồng của tỉnh

Trong giai đoạn 2013-2020, Sở Khoa học và công nghệ đã tham mưu, trình UBND tỉnh thực hiện trên 10 nhiệm vụ về nghiên cứu, ứng dụng công nghệ để phục tráng và bảo tồn nguồn gen một số giống cây trồng, vật nuôi có giá trị của tỉnh với kinh phí thực hiện 11,920 tỷ đồng, trong đó, từ ngân sách nhà nước 11,3 tỷ đồng, kinh phí từ đơn vị chủ trì, người dân 620 triệu đồng. Một số cây trồng, vật nuôi đặc hữu của tỉnh, như: Lê vàng, mận máu, dẻ Trùng Khánh, cam trưng vương, quýt Hà Trì, quýt Trà Lĩnh, nếp Hương, nếp Ong, lợn Lang… được phục tráng, bảo tồn thành công. Một số kết quả nghiên cứu, đã và đang được khai thác phát triển để xây dựng mô hình sản xuất các loại cây trồng, vật nuôi đặc sản với quy mô hàng hóa để nâng cao thu nhập cho người dân.

Đề tài “Khai thác và phát triển nguồn gen lê Đông Khê, lê Nguyên Bình và lê Bảo Lạc tỉnh Cao Bằng”, đã tuyển chọn được 15 cây lê vàng ưu tú tại 3 huyện để bảo tồn nguồn gen, làm vật liệu cho nhân giống mở rộng diện tích; xây dựng được quy trình ghép cải tạo giống tuyển chọn thay thế giống kém chất lượng và quy trình thâm canh tổng hợp nhằm nâng cao năng suất, chất lượng của giống lê; xây dựng mô hình thâm canh tổng hợp lê tại 3 điểm với quy mô 04ha (Đông Khê 02ha, Nguyên Bình 01 ha và Bảo Lạc 01 ha); mở rộng diện tích trồng các giống lê tại vùng nguyên sản với quy mô 05ha. Năm 2019, từ nguồn kinh phí sự nghiệp khoa học và công nghệ Trung ương, Công ty TNHH Đông Khê đã và đang triển khai thực hiện Dự án “Ứng dụng KH&CN xây dựng mô hình sản xuất lê vàng Đông Khê cho năng suất, chất lượng cao, quy mô hàng hóa trên đất dốc tỉnh Cao Bằng” thuộc Chương trình hỗ trợ ứng dụng, chuyển giao tiến bộ khoa học và công nghệ thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội nông thôn, miền núi, vùng dân tộc thiểu số giai đoạn 2016 – 2025. Đến nay, dự án đã khảo sát vùng thực hiện dự án tại xã Lê Lợi huyện Thạch An; tổ chức tập huấn chuyển giao quy trình nhân giống, chăm sóc, thu hái và bảo quản; xây dựng mô hình vườn cây mẹ áp dụng công nghệ nhân nhanh mắt ghép quy mô 200 cây; xây dựng mô hình vườn ươm cây giống, quy mô sản xuất 20.000 cây/năm; quy hoạch thiết kế diện tích trồng mới lê vàng Đông Khê ứng dụng hệ thống tưới nước tiết kiệm trên đất dốc.

Đề tài “Nghiên cứu, phục tráng và phát triển giống mận đặc sản tại tỉnh Cao Bằng”, đã tuyển chọn được 20 cây mận ưu tú để bảo tồn và làm vật liệu phục vụ công tác nhân giống; xây dựng mô hình nhân giống mận đặc sản bằng phương pháp ghép, số lượng 1.000 cây tiêu chuẩn xuất vườn. Từ kết quả nghiên cứu của đề tài, năm 2018, Sở Khoa học và công nghệ đã tham mưu UBND tỉnh nhất trí triển khai thực hiện dự án “Ứng dụng khoa học và công nghệ xây dựng mô hình sản xuất giống mận máu đặc sản cho năng suất, chất lượng cao tại huyện Bảo Lạc, tỉnh Cao Bằng” với mục tiêu xây dựng được 01 mô hình vườn ươm nhân giống mận máu đặc sản tại huyện Bảo Lạc, tỉnh Cao Bằng, quy mô 1000 m2; Phát triển và mở rộng diện tích trồng mới cây mận máu đặc sản tại huyện Bảo Lạc, tỉnh Cao Bằng, quy mô 15 ha; Xây dựng 01 mô hình thâm canh cây mận máu đặc sản tại xã Phan Thanh và xã Khánh Xuân, huyện Bảo Lạc, tỉnh Cao Bằng, quy mô 0,5 ha, hiện nay mô hình đang được theo dõi, đánh giá hiệu quả.

Dự án “Ứng dụng công nghệ để phục tráng và phát triển sản xuất cam, quýt theo hướng sản xuất hàng hóa”, đã phục tráng, bảo tồn và phát triển nguồn gen cây quýt Hoa Thám huyện Nguyên Bình và quýt Trọng Con huyện Thạch An: Tuyển chọn 10 cây ưu tú làm vật liệu khởi đầu; vi ghép đỉnh sinh trưởng tạo 10 cây So/giống và 25 cây S1/giống. Đã bảo tồn, phục tráng và phát triển giống quýt đặc sản Trà Lĩnh, bảo tồn và phát triển nguồn gen cây cam, quýt vùng Hoà An, tỉnh Cao Bằng. Xây dựng được 0,5ha mô hình cải tạo vườn quýt kém hiệu quả, áp dụng các biện pháp thâm canh để nâng cao năng suất, chất lượng tại xã Quang Hán. Xây dựng 4ha mô hình trồng mới (2ha cam, 2ha quýt) và thâm canh, quản lý dịch hại tổng hợp trên cây có múi tại vùng cam, quýt của Hòa An; Xây dựng mô hình trồng mới và thâm canh quýt Hoa Thám huyện Nguyên Bình và quýt Trọng Con huyện Thạch An (quy mô 02 ha, mỗi giống 01ha). Nhân giống và phát triển sản xuất cam Trưng Vương, quýt Hà Trì và quýt Trà Lĩnh với tổng diện tích 30ha, trong đó 08ha cam Trưng Vương, 10ha quýt Hà Trì và 12ha quýt Trà Lĩnh…

Nghiên cứu, bảo tồn và phục tráng thành công các giống lúa nếp Hương huyện Bảo Lạc, nếp Ong huyện Trùng Khánh. Giống lúa được phục tráng đảm bảo theo quy trình sản xuất giống do Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn ban hành, tạo ra sản phẩm giống lúa nguyên chủng năng suất bình quân đạt 46 tạ/ha, tăng cao hơn giống cũ 15%-20%; hoàn thiện được quy trình sản xuất giống lúa nguyên chủng và quy trình thâm canh sản xuất lúa chuyển giao cho địa phương áp dụng. Hiện nay người dân địa phương đa số đã sử dụng nguồn giống được phục tráng để từng bước thay thế giống cũ và mở rộng diện tích trồng. Tính đến hết năm 2020, diện tích sản xuất lúa nếp Hương gần 100 ha, nếp Ong tăng lên 245ha.

Đề tài Nghiên cứu, chọn lọc giống lợn Lang Đông Khê phục vụ phát triển KT-XH địa phương, đề tài đã xây dựng được 05 quy trình công nghệ chăn nuôi lợn Lang Đông Khê; 07 mô hình chăn nuôi, hiện nay các mô hình vẫn được người dân địa phương duy trì và nhân rộng.

Đề tài “Nghiên cứu khai thác và phát triển nguồn gen cây Dẻ Trùng Khánh (Castanea mollissimaBlume) tại tỉnh Cao Bằng bắt đầu thực hiện từ năm 2018, tập trung vào xác định giá trị nguồn gen cây dẻ; đã chọn lọc được 31 cây trội để lấy vật liệu nhân giống; xây dựng 01ha vườn giống vô tính dẻ tại huyện Trùng Khánh với 25 dòng vô tính, tỷ lệ sống bình quân của vườn giống đạt 93,9%; xây dựng được 03ha mô hình trồng thâm canh dẻ Trùng Khánh bằng cây ghép, tỷ lệ sống của mô hình rừng trồng thuần loài ở 6 tháng tuổi dao động từ 84-96%, sau 12 tháng, tỷ lệ sống trung bình đạt 86,67%; đào tạo, tập huấn, chuyển giao kỹ thuật nhân giống và trồng thâm canh cây Dẻ Trùng Khánh cho cán bộ xã, ban lâm nghiệp, kiểm lâm, khuyến nông và các hộ dân tham gia mô hình.

Nhằm khai thác và phát triển bền vững nguồn gen bản địa cây Lê xanh phục vụ phát triển kinh tế xã hội và nâng cao thu nhập cho người dân, từ năm 2018 đến nay, đang triển khai thực hiện đề tài “Khai thác và phát triển bền vững nguồn gen bản địa cây Lê xanh phục vụ phát triển kinh tế xã hội và nâng cao thu nhập cho người dân tại Bảo Lạc, tỉnh Cao Bằng”, kết quả bước đầu đề tài đã bình tuyển được 13 cây lê xanh ưu tú để duy trì, bảo tồn và làm vật liệu cho nhân giống mở rộng diện tích; Hoàn thiện quy trình kỹ thuật thâm canh cây lê xanh Bảo Lạc tại huyện Bảo Lạc, tỉnh Cao Bằng; Xây dựng mô hình mở rộng diện tích trồng giống lê xanh Bảo Lạc với quy mô 4ha, mô hình đang được theo dõi, đánh giá hiệu quả.

Bên cạnh những kết quả đạt được, công tác chọn lọc, phục tráng, bảo tồn nguồn gen vẫn chỉ là bước đầu, quy mô nhỏ, chưa được đầu tư bài bản để đáp ứng yêu cầu bảo tồn nguồn gen và phục vụ phát triển sản xuất của tỉnh; một số loại cây trồng, vật nuôi đặc hữu của tỉnh vẫn chưa được quan tâm nghiên cứu bảo tồn đang có nguy cơ bị mất đi hoặc năng suất thấp do tập quán canh tác, do khai thác tài nguyên khoáng sản, do tổ chức sản xuất chưa hợp lý. 

Để tiếp tục bảo tồn, khai thác và phát triển bền vững nguồn gen cây trồng, vật nuôi đặc sản, quý hiếm có giá trị kinh tế cao, góp phần mở rộng quy mô sản xuất, nâng cao thu nhập cho người nông dân, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh, Sở Khoa học và Công nghệ đã tham mưu, trình UBND tỉnh ban hành Quyết định số 1773/QĐ-UBND, ngày 25 tháng 9 năm 2020 về Phê duyệt Đề án khung nhiệm vụ KH&CN về quỹ gen cấp tỉnh giai đoạn 2021-2025, với mục tiêu bảo tồn 21 nguồn gen và khai thác hợp lý, hiệu quả nguồn gen cây trồng, vật nuôi đặc sản, đặc hữu, quý hiếm có giá trị kinh tế của tỉnh, góp phần phát triển KT-XH địa phương. Trong đó, có 03 nguồn gen cấp quốc gia và 19 nguồn gen cấp tỉnh, như: cây Dẻ, nếp Cẩm, lê Vàng, lê Xanh, mận Tảo Lỷ, Sâm, Linh Chi Đen, cá Chiên, cá Trầm Hương…

Tác giả bài viết: Hoàng Hà

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

 

PHIM PHỔ BIẾN KIẾN THỨC KH&CN


HOẠT ĐỘNG THAM MƯU TƯ VẤN

KỶ YẾU KH&CN

THÔNG TIN NHIỆM VỤ KH&CN

CÔNG TÁC XUẤT BẢN

THỐNG KÊ TRUY CẬP

Đang truy cậpĐang truy cập : 160

Máy chủ tìm kiếm : 21

Khách viếng thăm : 139


Hôm nayHôm nay : 20274

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 363766

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 17082533

NHÃN HIỆU TẬP THỂ















Trang thông tin điện tử Sở KH&CN Cao Bằng